Theo Brink van de Stichting Kunst in de Publieke Ruimte in Arnhem met naast hem de teruggevonden plaquette van burgemeester De Monchy
Theo Brink van de Stichting Kunst in de Publieke Ruimte in Arnhem met naast hem de teruggevonden plaquette van burgemeester De Monchy (Foto: Erlend Josephy)

Plaquette was spoorloos verdwenen

In 1921 werd Mr. Salomon Jean René de Monchy burgemeester van Arnhem. Negen jaar later volgde hij een Esperantocursus en besloot Esperantist te worden. Tijdens zijn burgemeesterschap liet hij iets ten oosten van het huidige station Presikhaaf het Arnhems Esperantohuis bouwen.

door Erlend Joséphy

Arnhem - Hij opende het in het voorjaar van 1931 met een toespraak in het Esperanto en een loterij waarin maar liefst zes moderne automobielen de hoofdprijzen waren! Tijdens de slag om Arnhem werd dit huis echter gebombardeerd en na de oorlog afgebroken.

Zoals het vroeger wel vaker met notabelen ging, werd er naar hem een plein genoemd: De Monchyplein, een vierkant plein in Arnhem-Zuid, aan de zuidkant van de John Frostbrug, op de kruising van de Nijmeegseweg met aan de oostkant de Huissensestraat en aan de westkant de Gelderse Rooslaan.

En om een en ander nog wat extra statuur te geven werd er op 8 augustus 1936 een door Johan van Biesen ontworpen monumentale bakstenen toren met klok op geplaatst, waarop een bronzen plaquette was aangebracht. In 1966-1967 werd het monument in het kader van de herinrichting van dit plein gesloopt en verdween de plaquette spoorloos.

Theo Brink vertelt daarover het volgende: "Met mijn stichting Kunst in de Publieke Ruimte in Arnhem inventariseer ik alle Arnhemse publieke kunst. Soms met een iets bredere definitie, bijvoorbeeld ook belangrijke herinneringsitems. Zo hoorde ik dat de eind jaren zestig verdwenen plaquette van De Monchy midden jaren tachtig weer was teruggevonden en was geplaatst in basisschool De Monchy in Malburgen-West.

In februari 2018 wilde ik de plaquette bekijken en fotograferen, maar in de school was niets te vinden, de directeur van de school wist ook nergens van. Na een Facebook-oproep vertelde een oud-directeur van de basisschool dat de plaquette in het traject van herontwikkeling van Malburgen-West rond 2010 uit de school was verwijderd.

Het is toen van hand tot hand gegaan, onder andere via een projectleider van Volkshuisvesting, en vervolgens "ergens" terecht gekomen. Volkshuisvesting wist acht jaar later niet meer waar de plaquette was gebleven. Ook de eigenaar van de plaquette, de gemeente Arnhem, was niets bekend.

De plaquette was dus voor de tweede keer zoek. Navraag her en der leverde niets op totdat ik een week later opnieuw contact had met de oud-directeur van de school. Hij noemde de naam van de manager van het Bruishuis aan de Akkerwindestraat. De plaquette stond daar op zijn kamer, al die tijd had hij er goed voor gezorgd.

De gemeente Arnhem en Volkshuisvesting waren zeer geïnteresseerd in de vondst en mijn idee van historisch verantwoorde herplaatsing van de plaquette. Van een drietal opties is de keuze uiteindelijk gevallen op de gevel van Hotel Zuid. Daar wordt de plaquette binnenkort officieel geplaatst, de plaquette is dan weer "thuis".

Meer berichten

Nieuws uit Arnhem

Meer nieuws uit Arnhem >

Nieuwsoverzicht

Meer berichten