82nd Airborne Division tijdens Operation Market Garden, September 1944. U.S. Army
82nd Airborne Division tijdens Operation Market Garden, September 1944. U.S. Army

Lezingenreeks Airborne Museum

Algemeen

ARNHEM/OOSTERBEEK - Het Airborne Museum Hartenstein aan de Utrechtseweg 232 in Oosterbeek en de Vereniging Vrienden van het Airborne Museum slaan de handen ineen en starten zaterdag 12 september een nieuwe lezingenreeks.

Kom in het Airborne Museum luisteren naar kenners, specialisten en ervaringsdeskundigen. Deze reeks biedt zowel verdieping als verkenning van verschillende historische én actuele onderwerpen. Ticket via tickets.airbornemuseum.nl/nl/lezingen-vvam/tickets.

Hans te Loo verzorgt zaterdag 12 september de eerste lezing getiteld ‘Operatie Market Garden door de ogen van de 82nd Airborne Divisie’. Aanvang 14.00 uur.

Tussen 17 en 20 september 1944 streden Amerikaanse troepen in en rond Nijmegen voor de bevrijding van Nederland, als onderdeel van Operatie Market Garden. De rol van de 82nd Airborne Divisie in deze cruciale strijd staat centraal in deze lezing.

Hans te Loo is voormalig luitenant-kolonel van de Koninklijke Landmacht. In een boeiende presentatie neemt hij je mee terug in de tijd en duikt hij in de militair-strategische besluitvorming, de geschiedenis en voorbereiding van de 82nd Airborne Divisie, de leiderschapsstructuur en de uiteindelijke inzet van de parachutisten. Ook de cruciale objecten en locaties die een sleutelrol speelden in de operatie van de 82nd Airborne Divisie komen aan bod.

Hans te Loo bouwde in zijn 35-jarige loopbaan bij de Koninklijke Landmacht uitgebreide ervaring op, zowel in Nederland als in conflictgebieden. Vijf jaar lang maakte hij deel uit van de Luchtmobiele Brigade wat zijn inzicht in militaire operaties en strategieën verder verdiepte. Sinds 2018 is hij actief als vrijwilliger en gids bij het Vrijheidsmuseum, waar hij zijn kennis over de Tweede Wereldoorlog verder heeft verdiept, met een specifieke focus op de 82nd Airborne Divisie en hun rol tijdens Operatie Market Garden.

Zaterdag 17 oktober: ‘Operatie Pegasus: een grootse ontsnapping’, door Gerard Gijsbertsen. Aanvang 14.00 uur

Na de Slag om Arnhem zaten honderden geallieerde soldaten vast in bezet gebied, aan de verkeerde kant van de Nederrijn. Operatie Pegasus 1 en 2 moesten hen in oktober en november 1944 veilig terugbrengen naar de geallieerde linies.

Op 17 oktober verwelkomt het Airborne Museum Hartenstein Gerard Gijsbertsen, luitenant-kolonel b.d. In een boeiende lezing neemt hij je mee in de planning en het verloop van deze twee gedurfde ontsnappingsoperaties, met bijzondere aandacht voor de cruciale rol die het Nederlandse verzet hierin speelde.

Gerard Gijsbertsen is lid van het Platform Militaire Historie Ede en oud-bestuurslid van de Vereniging Vrienden van het Airborne Museum. Geboren in Ede en al jarenlang verdiept in de militaire geschiedenis van de Veluwe, is hij dé persoon om je mee te nemen in het verhaal van deze twee operaties.

Zaterdag 7 november ‘Geallieerde luchtfoto-spionage boven Nederland’, door Robert Voskuil. Aanvang 14.00 uur

Tijdens de Tweede Wereldoorlog was spionage uit de lucht een van de belangrijkste manieren om informatie over de tegenstander te verzamelen. Speciale verkenningsvliegtuigen fotografeerden dagelijks de militaire activiteiten van de Duitsers in bezet Europa, ook boven Nederland.

Op 7 november verwelkomt het Airborne Museum Hartenstein Robert Voskuil. Aan de hand van een aantal voorbeelden neemt hij je mee in de rol die luchtfoto’s speelden bij de spionage boven Nederland: van de analyse van Duitse vliegvelden, de Atlantikwal en bunkercomplexen, tot de laatste oorlogsfase, toen de frontlinie dwars door Nederland liep en ook de IJssellinie en V-wapenlanceringen vanuit de Achterhoek, Twente en West-Nederland dagelijks werden vastgelegd. De honderduizenden bewaard gebleven foto’s vormen nu een kostbare bron voor de studie van deze ingrijpende periode.

Drs. Robert Voskuil studeerde Fysische Geografie aan de Rijksuniversiteit Utrecht en werkte vervolgens vijfendertig jaar bij het Internationaal Instituut voor Lucht- en Ruimtekartering (ITC) in Enschede, onder meer in ontwikkelingsprojecten in Zuidoost-Azië. Hij is gespecialiseerd in de analyse van luchtfoto’s en satellietbeelden en bestudeert daarnaast de geschiedenis van de militaire beeld-analyse.

Zaterdag 12 december: ‘Vergeten overwinnaars: Poolse bevrijders in West-Europa en Nederland’, door Frans Ruczynski. Aanvang 14.00 uur.

Waarom is er steeds meer belangstelling voor de bijdrage van Poolse militairen aan de bevrijding van West-Europa, terwijl er zo weinig over bekend is? En waarom zijn zo veel Poolse soldaten van de 1e Poolse Pantserdivisie en de 1e Poolse Parachutistenbrigade na de oorlog niet teruggekeerd naar huis, maar in Nederland en Groot-Brittannië blijven wonen?

Op 12 december verwelkomt het Airborne Museum Hartenstein luitenant-kolonel b.d. Frans Ruczynski. In zijn lezing gaat hij in op deze vragen en op de opmerkelijke rol die Polen, ondanks de eigen bezetting, speelde bij de bevrijding van West-Europa en grote delen van Nederland, onder leiding van generaal Maczek en generaal Sosabowski.

Frans Ruczynski is oud-beroepsofficier van de Koninklijke Landmacht. Hij diende van 1964 tot 2004 bij het Wapen van de Veldartillerie, onder meer als hoofd van het internationale Scoring and Evaluation team op Kreta en als liaisonofficier bij het Britse Permanent Joint Headquarters in Londen. Van 1997 tot 2020 was hij voorzitter van de Stichting Museum Breda-Polen 1939-1945, generaal Maczek, nu het Maczek Memorial Breda.

www.airbornemuseum.nl